Khuôn khổ an ninh mới Úc-Ấn

DUY KHANG

(PL)- Chủ tịch Tập Cận Bình còn ở Úc, Úc và Ấn Độ đã đạt thỏa thuận về an ninh.

Báo India Express (Ấn Độ) đưa tin Úc và Ấn Độ đã nhất trí ký kết năm thỏa thuận về an sinh xã hội, chuyển giao phạm nhân, chống ma túy, du lịch và văn hóa-nghệ thuật. Hai bên cũng nhất trí sớm kết thúc thỏa thuận hạt nhân dân sự.

Thông báo nêu trên được đưa ra tại buổi họp báo chung hôm 18-11 tại thủ đô Canberra (Úc) có mặt Thủ tướng Úc Tony Abbott và người đồng cấp Ấn Độ Narendra Modi.

Thủ tướng Narendra Modi thực hiện chuyến thăm Úc cấp nhà nước từ ngày 16-11. Ông là thủ tướng Ấn Độ đầu tiên đến thăm Úc sau 28 năm.

Sau hội đàm, Thủ tướng Narendra Modi đã có bài phát biểu dài 24 phút trước Quốc hội Úc. Trong tuần này, ông là nhà lãnh đạo thứ ba phát biểu trước Quốc hội Úc sau Thủ tướng Anh David Cameron và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình.

Trước Quốc hội Úc, Thủ tướng Narendra Modi khẳng định an ninh và quốc phòng là hai lĩnh vực quan trọng trong quan hệ đối tác mới giữa hai nước.

Ngày 18-11 ở Canberra (Úc), Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi (trái) và Thủ tướng Úc Tony Abbott rời Quốc hội. Ảnh: GETTY IMAGES

Hai thủ tướng Úc và Ấn Độ đã đưa ra tuyên bố chung khẳng định:

- Quan hệ đối tác Úc-Ấn Độ hình thành từ các giá trị, lợi ích chia sẻ và vị trí hàng hải chiến lược.

- Môi trường kinh tế tại Ấn Độ đã thay đổi, thuận lợi để biến cơ hội thành kết quả cụ thể.

- Ấn Độ sẽ tổ chức triển lãm hàng sản xuất tại Ấn Độ ở Úc vào năm 2015. Úc sẽ tổ chức tuần lễ doanh nghiệp tại Ấn Độ vào tháng 1-2015.

- Ấn Độ đề nghị Úc tạo điều kiện để doanh nghiệp Ấn Độ dễ dàng tiếp cận thị trường Úc.

Tập đoàn truyền thông Fairfax (Úc) cho biết Thủ tướng Tony Abbott và Thủ tướng Narendra Modi đã đạt được thỏa thuận mang tên “Khuôn khổ hợp tác an ninh mới”.

Thỏa thuận nêu rõ hai bên sẽ mở rộng hoạt động quốc phòng và an ninh song phương, tăng cường hợp tác và tham vấn.

Báo Sydney Morning Herald (Úc) ghi nhận thông tin về thỏa thuận “Khuôn khổ hợp tác an ninh mới” giữa Úc và Ấn Độ được công bố sau khi Chủ tịch Tập Cận Bình rời thủ đô Canberra đến thăm bang Tasmania (miền Nam Úc).

Thông tin này chỉ được Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi tiết lộ với giới báo chí vài phút trước khi ông phát biểu trước Quốc hội Úc. Đúng tại bục phát biểu ấy, hôm trước đó Chủ tịch Tập Cận Bình đã khẳng định Trung Quốc cam kết hợp tác hòa bình.

Báo nhận định trong quan hệ hợp tác quân sự Úc-Ấn, có vẻ Thủ tướng Tony Abbott và Thủ tướng Narendra Modi không quan tâm nhiều đến sự kiện Chủ tịch Tập Cận Bình đang có mặt ở Úc.

Ấn Độ đang gặp rắc rối với Trung Quốc tại đường kiểm soát ở dãy Himalaya trong khi Úc cũng có chút khó khăn trước các bất đồng về lãnh thổ giữa Trung Quốc với các nước láng giềng xung quanh phạm vi hàng hải của Úc.

Giải thích vì sao chính Thủ tướng Narendra Modi mới là người tiết lộ thỏa thuận “Khuôn khổ hợp tác an ninh mới” Úc-Ấn chứ không phải ông Tony Abbott, báo The Age (Úc) cho rằng thái độ dè dặt hay có phần im lặng của Thủ tướng Tony Abbott trước công chúng cho thấy các cấu trúc mới kiểu này đang được dựng lên nhằm đối phó một nước vốn thống trị các lợi ích thương mại của Úc (ám chỉ Trung Quốc).

Trung Quốc đang là đối tác thương mại lớn với cả trăm nước, trong đó có Ấn Độ. Thời điểm hiện tại hơi nhạy cảm với Thủ tướng Tony Abbott do ông phải tiếp đón cả Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình lẫn Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi.

“Trò chơi lớn mới” ở châu Á-Thái Bình Dương Nhận định về thỏa thuận “Khuôn khổ hợp tác an ninh mới” Úc-Ấn Độ, báo The Age (Úc) ghi nhận châu Á-Thái Bình Dương đang bước vào “trò chơi lớn mới”, nơi mà các nước lớn và nhỏ đang củng cố các mối quan hệ quân sự cũ và hình thành các mối quan hệ mới. Các nền kinh tế phát triển nhanh nhất trên thế giới đang tích lũy vũ khí và định vị lại chính mình như những gì chưa từng thấy từ sau chiến tranh lạnh. Báo giải thích không giống thời chiến tranh lạnh, công việc chuyển đổi chiến lược và quân sự hiện đang diễn ra rất bí mật. Các nhà hoạch định quân sự của các nước đang rón rén dò xét lẫn nhau và cố né tránh thuật ngữ “chiến tranh lạnh”. “Khuôn khổ hợp tác an ninh mới” giữa Úc và Ấn Độ cũng giống mô hình bán liên minh giữa Úc và Nhật hay quan hệ quân sự giữa Nhật và Ấn Độ là nhằm thúc đẩy hợp tác giữa Úc, Nhật, Ấn Độ với Mỹ. Khuôn khổ này cũng góp phần vào “liên minh dân chủ kim cương” gồm Mỹ, Nhật, Úc, Ấn Độ. Lãnh đạo đảng đối lập Úc Bill Shorten nói với Tập đoàn truyền thông Fairfax rằng kinh tế là trụ cột trong quan hệ Úc-Ấn nhưng ngay sau đó là quan hệ về an ninh. Ông ghi nhận lợi ích quốc gia của Úc và Ấn Độ đang hội tụ ở phạm vi rộng hơn trong khu vực và đang hướng đến yếu tố an ninh, hiện trạng dân chủ của Úc và Ấn Độ đang cộng hưởng lẫn nhau và cả với khu vực. _____________________________________ Kế hoạch hành động của Úc-Ấn bao gồm tổ chức các hội nghị cấp thủ tướng hằng năm, đối thoại cấp cao giữa Bộ Ngoại giao và Bộ Quốc phòng, tham gia tập trận hàng hải, chống khủng bố, kiểm soát biên giới, giao lưu hải quân, không quân và bộ binh, tham vấn chặt chẽ với các tổ chức khu vực và quốc tế… Hai bên sẽ hợp tác phát triển và nghiên cứu quốc phòng, hợp tác trên biển và phối hợp tại các diễn đàn quốc tế, tôn trọng luật pháp quốc tế và các chuẩn mực toàn cầu. Thỏa thuận “khuôn khổ hợp tác an ninh mới”

DUY KHANG