APEC: Gác lại tranh chấp để hợp tác kinh tế

Hội nghị APEC Bắc Kinh: Gác lại tranh chấp để hợp tác kinh tế

(PL)- Nga sẵn lòng mời Mỹ tham gia giải quyết khủng hoảng Ukraine.

Thỏa thuận bốn điểm với nội dung nhất trí nối lại đối thoại an ninh, ngoại giao, chính trị Trung Quốc (TQ) và Nhật đạt được hôm 7-11 đã đánh dấu dấu hiệu tan băng trong căng thẳng địa-chính trị Trung-Nhật. 

Phát biểu với báo giới tại Bắc Kinh, Ngoại trưởng Mỹ John Kerry ghi nhận thỏa thuận bốn điểm Trung-Nhật là bước khởi đầu cho các bước tiếp theo nhằm xác định biện pháp giải quyết căng thẳng cụ thể giữa hai nước.

Với đầu đề “Thỏa thuận Trung-Nhật đặt định mẫu hình tiềm năng cho các tranh chấp khác”, báo Wall Street Journal của Mỹ ngày 8-11 (giờ địa phương) nhận định thỏa thuận bốn điểm Trung-Nhật sẽ đặt nền móng để hai nền kinh tế lớn nhất châu Á hàn gắn quan hệ.

Mặc dù thỏa thuận bốn điểm không đề cập đến vấn đề tranh chấp quần đảo Senkaku/Điếu Ngư (hai bên chỉ ghi nhận còn tồn tại lập trường khác nhau về Senkaku/Điếu Ngư) nhưng ít nhất cũng đã tạm thời giảm nhiệt căng thẳng.

Bài viết giải thích TQ có nhiều lý do để thỏa hiệp với Nhật:

- TQ không muốn vấn đề căng thẳng với Nhật làm hỏng không khí hội nghị APEC.

- TQ nhận thấy khó chiếm Senkaku/Điếu Ngư bằng quân sự vì Nhật có hải quân mạnh và được Mỹ bảo trợ an ninh.

- Đối đầu với Nhật đang làm tổn hại kinh tế TQ. Đầu tư của Nhật vào TQ đang giảm mạnh trong khi TQ cần công nghệ tân tiến và kiến thức sản xuất của Nhật.

 

Chiều 9-11 tại Bắc Kinh, Chủ tịch nước Trương Tấn Sang gặp chính thức Tổng thống Philippines Benigno Aquino. Ảnh: TTXVN

Trong khi đó, lý do Nhật ký thỏa thuận bốn điểm với TQ vì Thủ tướng Nhật Shinzo Abe đang ưu tiên khôi phục kinh tế và tăng cường ảnh hưởng ngoại giao trên thế giới.

Báo Wall Street Journal cho rằng thỏa thuận bốn điểm Trung-Nhật có thể trở thành hình mẫu để dàn xếp tranh chấp ở biển Đông. Giải pháp hợp lý là các bên tranh chấp gác lại vấn đề chủ quyền và hợp tác khai thác tài nguyên.

Bài báo ghi nhận có dấu hiệu cho thấy TQ đang giảm nhiệt ở biển Đông. Biểu hiện gần đây nhất là quan hệ TQ-Việt Nam đang dần dần được cải thiện sau sự kiện TQ hạ đặt trái phép giàn khoan Hải Dương 981.

Trong khuôn khổ hội nghị APEC ở Bắc Kinh, Nga cũng đã xích lại gần hơn với Mỹ trong vấn đề khủng hoảng Ukraine.

Hôm 8-11, sau cuộc gặp với Ngoại trưởng Mỹ John Kerry ở Bắc Kinh, Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov tuyên bố Mỹ tham gia giải quyết khủng hoảng Ukraine sẽ là hướng đi tốt.

Về phần mình, Ngoại trưởng John Kerry tuyên bố Mỹ đã nhất trí sẽ trao đổi thông tin với Nga về tình hình ở biên giới Nga-Ukraine.

THẠCH ANH - HOÀNG DUY